ภาวะแคลเซียมในเลือดสูงจากวิตามินหรืออาหารเสริม

ภาวะแคลเซียมในเลือดสูง คือ ภาวะที่ระดับแคลเซียมในเลือดสูงกว่า 10.5 มก./ดล. (หรือ 2.6 มมล./ลิตร) ซึ่งอาจรบกวนการทำงานของร่างกาย

• วิตามิน D ช่วยเพิ่มการดูดซึมแคลเซียมในลำไส้ หากบริโภคมากเกินอาจทำให้แคลเซียมในเลือดสูง
• แคลเซียมเสริม เมื่อรับประทานในปริมาณสูงเกินความต้องการ อาจสะสมในเลือด

• ผู้ที่รับประทานอาหารเสริมวิตามิน D หรือแคลเซียมโดยไม่ปรึกษาแพทย์
• ผู้ที่มีปัญหาการขับแคลเซียม เช่น โรคไต
• ผู้สูงอายุหรือผู้ที่ใช้ยาบางชนิด เช่น ยาขับปัสสาวะ (Thiazides)

• วิตามิน D ในปริมาณสูง (เช่น มากกว่า 4,000 IU/วัน โดยไม่ได้รับการตรวจ) อาจเพิ่มการดูดซึมแคลเซียมมากเกินไป
• พบในผู้ที่ใช้ผลิตภัณฑ์เสริมอาหารมากเกินไปเพื่อป้องกันกระดูกพรุนหรือเสริมภูมิคุ้มกัน

• การรับประทานแคลเซียมเกิน 2,000-2,500 มก./วัน (รวมจากอาหารและอาหารเสริม) โดยเฉพาะในผู้ที่รับประทานอาหารที่มีแคลเซียมสูงอยู่แล้ว
• พบในผู้ที่ใช้แคลเซียมเสริมเพื่อสุขภาพกระดูกขนาดสูงเป็นเวลานานโดยไม่ปรึกษาแพทย์ และติดตามระดับแคลเซียม

• การใช้ยาที่เพิ่มระดับแคลเซียม เช่น Lithium หรือยาขับปัสสาวะบางชนิด
• ภาวะขาดน้ำ ซึ่งทำให้แคลเซียมในเลือดเข้มข้นขึ้น
• โรคพื้นฐาน เช่น Hyperparathyroidism หรือมะเร็งบางชนิด ที่เพิ่มความเสี่ยงเมื่อใช้ผลิตภัณฑ์เสริม

• คลื่นไส้ อาเจียน
• ท้องผูกหรือท้องเสีย
• ปัสสาวะบ่อยหรือกระหายน้ำมาก
• อ่อนเพลีย เหนื่อยล้า

• สับสน ง่วงซึม
• ปวดศีรษะ
• ในกรณีรุนแรงอาจถึงขั้นโคม่า

• ปวดกระดูกหรือข้อ
• กล้ามเนื้ออ่อนแรง

• นิ่วในไต (จากแคลเซียมสะสม)
• หัวใจเต้นผิดจังหวะ
• ภาวะไตวายในกรณีที่ปล่อยไว้นาน

อาการอาจไม่ชัดเจนในระยะแรก ทำให้ผู้ป่วยไม่ทราบจนกว่าอาการจะรุนแรง

• วัดระดับแคลเซียมในเลือด (Total Calcium หรือ Ionized Calcium)
• ตรวจระดับวิตามิน D (25-hydroxyvitamin D) เพื่อประเมินภาวะเกินขนาด
• ตรวจการทำงานของไตและระดับ Parathyroid Hormone (PTH)

• ตรวจการขับแคลเซียมในปัสสาวะ เพื่อประเมินความเสี่ยงนิ่วในไต

• CT หรือ Ultrasound เพื่อตรวจหานิ่วในไตหรือแคลเซียมสะสมในอวัยวะ

• สอบถามปริมาณวิตามิน D และแคลเซียมที่บริโภค รวมถึงยาและอาหารเสริมอื่นๆ

• หยุดรับประทานวิตามิน D และแคลเซียมเสริมทันทีตามคำแนะนำแพทย์

• ดื่มน้ำมากๆ หรือให้สารน้ำทางหลอดเลือดเพื่อลดระดับแคลเซียมและป้องกันภาวะขาดน้ำ

• ยา Bisphosphonates เพื่อลดระดับแคลเซียมในกรณีรุนแรง
• ยาขับปัสสาวะ (Loop Diuretics) เพื่อเพิ่มการขับแคลเซียมทางปัสสาวะ
• ในบางกรณีอาจใช้ Corticosteroids เพื่อลดการดูดซึมแคลเซียม

• จัดการภาวะ เช่น Hyperparathyroidism หรือมะเร็ง ที่อาจเป็นสาเหตุร่วม

• ตรวจเลือดซ้ำเพื่อยืนยันว่าระดับแคลเซียมกลับสู่ปกติ

• หากไม่รักษา อาจนำไปสู่นิ่วในไต ไตวาย หรือปัญหาหัวใจ แต่หากรักษาทันมักฟื้นตัวได้

• ไม่ใช่ทุกคน เฉพาะผู้ที่บริโภคเกินขนาดหรือมีปัจจัยเสี่ยง เช่น ผู้ป่วยโรคไต หรือใช้ยาบางชนิด

• ปลอดภัยหากใช้ตามปริมาณที่แนะนำและภายใต้คำแนะนำแพทย์

• ผู้ที่ใช้แคลเซียมหรือวิตามิน D เสริม ควรตรวจทุก 6-12 เดือน หรือตามคำแนะนำแพทย์

• National Institutes of Health (NIH): Calcium and Vitamin D
• Mayo Clinic: Hypercalcemia Overview
• Endocrine Society: Vitamin D Toxicity Guidelines